Henri Matisse

Henri Matisse (1869-1954) studeerde rechten omdat zijn vader dat eiste, maar begon in 1889 met schilderen. Vanaf 1891 wijdde hij zich volledig aan de kunst. Aan de Académie Julian studeerde hij bij William Bouguereau, daarna op de Académie des Beaux-Arts bij Gustave Moreau, waar hij Marquet, Manguin, Rouault en Guérin ontmoette. Aanvankelijk was de schilderstijl van Matisse vrij traditioneel, geïnspireerd door oude meesters. In 1898 reisde hij met zijn vrouw Amélie naar Corsica, waar het licht en de kleuren van het zuiden hem enorm inspireerden. Terug in Parijs raakte hij in de ban van het werk van Van Gogh en later van Cézanne en Gauguin. In die periode begon hij zijn eerste beeldhouwwerken te maken. Ook experimenteerde hij in 1904 enige tijd met de techniek van het pointillisme. In hetzelfde jaar had hij zijn eerste eenmanstentoonstelling in de galerie van Ambroise Vollard.

Tijdens een verblijf met André Derain in het Zuid-Franse vissersdorpje Collioure in 1905 werd zijn verfstreek breder en ging hij zeer expressieve kleuren gebruiken. Een aantal doeken in deze stijl werd geëxposeerd op de Salon d’Automne in 1905, samen met werk van Marquet, De Vlaminck en Derain. De tentoonstelling – en vooral het werk van Matisse – zorgde voor veel opschudding. De exposanten kregen de spotnaam fauves, ‘wilde beesten’ en Matisse werd al snel beschouwd als hun onbetwiste leider. In de daarop volgende jaren beleefde de kunstenaar zijn meest vruchtbare periode en schilderde hij zijn bekendste werken. Hij kreeg internationale erkenning en zijn werk werd aangekocht door verzamelaars als Ivan Morozov en Sergej Sjtsjoekin – voor wie hij de wereldberoemde schilderijen De rode kamer, De dans en De muziek maakte.

In 1917 ging Matisse in Zuid-Frankrijk wonen, in Nice, en werd zijn werk gedurende een jaar of tien wat gematigder en ‘klassieker’. Na een operatie in 1941 kwam de schilder in een rolstoel terecht. Hij kon hij niet meer schilderen zoals hij gewend was en begon kleurrijke collages van uitgeknipte stukken papier te maken (découpages). Daarnaast vervaardigde hij prenten en boekillustraties en publiceerde hij in 1947 het boek Jazz, met zijn eigen teksten en découpages. In de daarop volgende jaren ontwierp hij de Chapelle du Rosaire in Vence en vervaardigde hij de inrichting en decoratie. Hij werkte door tot aan zijn dood, in 1954.

Matisse at work, Alvin Langdon Coburn, Getty Images.jpg